مهاجرت بزرگ از رشته کامپیوتر؛ چرا دانشجوها CS را رها می‌کنند و به هوش مصنوعی پناه می‌برند؟

یک اتفاق عجیب امسال در دانشگاه‌های آمریکا افتاد؛

برای اولین‌بار از زمان ترکیدن حباب دات‌کام، تعداد دانشجوهای رشته علوم کامپیوتر کاهش پیدا کرد.

در دانشگاه‌های کالیفرنیا (UC) ثبت‌نام رشته کامپیوتر امسال ۶ درصد افت داشته؛ سال قبل هم ۳ درصد پایین آمده بود. این در حالی است که آمار کلی ورود به دانشگاه‌ها در آمریکا حدود ۲ درصد رشد داشته. یعنی مشکل از کاهش دانشجو نیست؛ دانشجوها مشخصاً دارند از CS فاصله می‌گیرند.

اما یک استثنا وجود دارد:

دانشگاه UC سن‌دیگو که امسال یک رشته تخصصی هوش مصنوعی راه‌اندازی کرده و اتفاقاً رشد داشته.

آیا بازار کار مقصر است؟

در نگاه اول ممکن است فکر کنیم چون بعضی فارغ‌التحصیل‌های کامپیوتر سخت‌تر کار پیدا می‌کنند، دانشجوها دلسرد شده‌اند.

اما ماجرا عمیق‌تر از این حرف‌هاست.

به نظر می‌رسد ما با یک «خروج از تکنولوژی» روبه‌رو نیستیم، بلکه با یک مهاجرت درون‌تکنولوژی مواجهیم.

دانشجوها از علوم کامپیوتر سنتی به سمت رشته‌های متمرکز بر هوش مصنوعی حرکت کرده‌اند.

چین جلوتر از آمریکاست؟

در حالی که دانشگاه‌های آمریکا هنوز در حال بحث هستند که با ChatGPT چه کار کنند، چین خیلی جدی‌تر وارد ماجرا شده.

طبق گزارش MIT Technology Review:

1. حدود ۶۰ درصد دانشجوها و اساتید چینی چند بار در روز از ابزارهای هوش مصنوعی استفاده می‌کنند
2. بعضی دانشگاه‌ها مثل Zhejiang دوره‌های AI را اجباری کرده‌اند
3. دانشگاه‌های سطح بالا مثل Tsinghua کالج‌های بین‌رشته‌ای مخصوص هوش مصنوعی راه‌اندازی کرده‌اند

در چین، سواد AI دیگر مزیت نیست؛ حداقل انتظار است.

دانشگاه‌های آمریکا در حال دویدن برای عقب نماندن

در دو سال اخیر ده‌ها دانشگاه آمریکایی رشته‌های اختصاصی هوش مصنوعی راه‌اندازی کرده‌اند.

چند نمونه مهم:

1. رشته «AI and Decision Making» در MIT حالا دومین رشته پرجمعیت دانشگاه است
2. دانشگاه South Florida بیش از ۳۰۰۰ دانشجو در کالج جدید AI و امنیت سایبری جذب کرده
3. دانشگاه Buffalo دپارتمان «AI and Society» راه‌اندازی کرده و قبل از شروع رسمی، بیش از ۲۰۰ متقاضی داشته

دانشگاه‌هایی مثل USC، Columbia، Pace و New Mexico State هم از امسال رشته AI ارائه می‌کنند.

این آمارها یک پیام واضح دارند:

دانشجوها هنوز عاشق تکنولوژی‌اند، اما تمرکزشان عوض شده.

مقاومت بعضی اساتید در برابر AI

البته این تغییر برای همه خوشایند نیست.

در برخی دانشگاه‌ها هنوز بخشی از هیئت علمی با ورود جدی هوش مصنوعی به آموزش مخالف‌اند.

مثلاً در دانشگاه UNC Chapel Hill، رئیس دانشگاه مجبور شده برای AI یک معاون ویژه منصوب کند و حتی دو دانشکده را با هم ادغام کند تا ساختار AI محور بسازد. اما بخشی از اساتید مقاومت می‌کنند.

واقعیت این است که دوران بحث «ChatGPT را ممنوع کنیم یا نه» تقریباً تمام شده.

سؤال اصلی حالا این است:

آیا دانشگاه‌ها می‌توانند سریع‌تر از تغییرات بازار حرکت کنند یا نه؟

نقش خانواده‌ها در این تغییر

جالب است بدانید بعضی خانواده‌ها هم دیگر مثل گذشته بچه‌ها را به سمت علوم کامپیوتر هل نمی‌دهند.

برخی والدین حالا رشته‌هایی مثل مهندسی مکانیک و برق را امن‌تر می‌دانند؛ رشته‌هایی که تصور می‌کنند کمتر در معرض اتوماسیون هوش مصنوعی هستند.

اما آمار یک چیز دیگر می‌گوید:

دانشجوها همچنان در حوزه تکنولوژی می‌مانند، فقط تمرکزشان را به سمت AI می‌برند.

آیا این روند دائمی است؟

هنوز زود است بگوییم این مهاجرت دائمی است یا یک واکنش موقت به فضای رسانه‌ای.

اما یک نکته روشن است:

ما وارد دوره‌ای شده‌ایم که دانستن برنامه‌نویسی کافی نیست؛ باید بلد باشی با هوش مصنوعی کار کنی.

برای مدیران آموزشی، این یک زنگ بیدارباش جدی است.

برای دانشجوها هم یک پیام واضح دارد:

آینده فناوری احتمالاً حول محور AI می‌چرخد، نه صرفاً علوم کامپیوتر کلاسیک.

کاهش ثبت‌نام در رشته علوم کامپیوتر به معنای مرگ تکنولوژی نیست.

این اتفاق بیشتر شبیه یک بازتعریف اولویت‌ها در عصر هوش مصنوعی است.

دانشجوها دارند با پاهایشان رأی می‌دهند؛

از CS سنتی فاصله می‌گیرند و به سمت رشته‌های تخصصی AI می‌روند.

سؤال مهم این است:

آیا دانشگاه‌ها می‌توانند هم‌سرعت با این تغییر حرکت کنند، یا از دانشجوهایشان عقب می‌مانند؟

#علوم_کامپیوتر #هوش_مصنوعی #رشته_دانشگاهی #مهاجرت_تحصیلی #آینده_فناوری #بازار_کار_تکنولوژی

#ComputerScience #ArtificialIntelligence #AIPrograms #UniversityTrends #TechEducation #FutureOfWork